Του Χρήστου Καλαντζή*

Να ‘μαστε πάλι στις γιορτές!! Κάθε χρόνο τέτοια εποχή, στα δικά μου μάτια τουλάχιστον, ο Δήμος μας μεταμορφώνεται σε ένα πεδίο αισθητικής και πολιτισμικής αναμέτρησης. Από την προκυμαία του Κιάτου μέχρι τις παγωμένες όχθες της Στυμφαλίας και τα ελατοδάση του Φενεού, τα Χριστούγεννα δεν είναι μια ενιαία γιορτή, αλλά μια γεωγραφία που φαίνεται να ακροβατεί ανάμεσα στην ανατολική μας ρίζα, στην ανατολική μας καταγωγή και τον δυτικό μας «πόθο».

Στο Κιάτο, η αστική μας πλευρά φοράει τα καλά της, τα «ευρωπαϊκά» της θα έλεγα. Στην πλατεία Ελευθερίας, το χριστουγεννιάτικο χωριό και το δέντρο, αυτό το βαυαρικό δάνειο που μας φόρτωσε ο Όθωνας, στέκουν αγέρωχα δίπλα στο τρενάκι που… έχει γίνει πια θεσμός. Το τρενάκι που δεν μεταφέρει μόνο παιδιά, μεταφέρει την ιδέα της κίνησης, της εξωστρέφειας, της δυτικής αντίληψης για μια γιορτή που οφείλει να είναι λάμψη. Λίγο παραπέρα, στην πλατεία Πλουμιστού, η αχυρένια φάτνη μας θυμίζει το καθολικό «φλερτ» του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης, που ήθελε το Θείο Θαύμα χειροπιαστό, τρισδιάστατο και ρεαλιστικό. Να μπορείς να το αγγίξεις με τις αισθήσεις σου βρε παιδί μου!

Όσο όμως ανηφορίζεις προς τον ορεινό όγκο, το σκηνικό αλλάζει. Εκεί, στα χωριά, οι «παρωπίδες» της πόλης πέφτουν. Στην ορεινή Κορινθία, τα Χριστούγεννα δεν χρειάζονται πλαστική χρυσόσκονη για να λειτουργήσουν. Εκεί, η Ορθοδοξία συναντά την τραχύτητα της πέτρας και τη ζεστασιά της φωτιάς στη σόμπα.

Ενώ στο Κιάτο «φλερτάρουμε» με τη Ρώμη και το lifestyle της Δύσης, στα βουνά επιστρέφουμε στο Βυζάντιο. Εκεί η Γέννηση δεν είναι θεατρική φάτνη, δεν είναι παράσταση, αλλά είναι η μυρωδιά του φρεσκοψημένου ψωμιού στο καμίνι του λιοτριβιού. Ο ήχος της καμπάνας που αντηχεί δείχνει την εσωτερικότητα μιας πίστης που δεν έχει ανάγκη από πολλά λαμπιόνια για να φωτίσει.

Αυτή ίσως είναι η γοητεία του τόπου μας. Αυτή η διαρκής αμφιταλάντευση. Είμαστε ένας λαός που δηλώνει Ορθόδοξος «μέχρι κόκκαλο», αλλά καταναλώνει Χριστούγεννα με όρους Λονδίνου και Νέας Υόρκης. Θέλουμε τη λάμψη και την οργάνωση του καθολικισμού στολισμένη στο τρενάκι της πλατείας, αλλά αναζητάμε την αλήθεια μας στην απλότητα ενός ορεινού χωριού.

Ίσως τελικά, οι «Παρωπίδες» μας να είναι ο τρόπος να ισορροπούμε. Να απολαμβάνουμε το «φως που έρχεται από τη Δύση» στις πλατείες του Κιάτου, κρατώντας όμως μια γωνιά της ψυχής μας ανηφορική. Ανηφορική προς τα βουνά, εκεί που τα Χριστούγεννα παραμένουν μυστήριο και όχι θέαμα.

Καλά Χριστούγεννα και καλή χρονιά από το λιμάνι μέχρι την πιο ψηλή κορφή! Χρόνια Πολλά!