«Η φωνή του Αντώνη Καλογιάννη μου θυμίζει τα βουνά και τις θάλασσες της πατρίδας του» Λουί Αραγκόν

Φέτος συμπληρώνονται πέντε χρόνια από το θάνατο του Αντώνη Καλογιάννη, στις 11 Φλεβάρη 2021. Ο Αντώνης Καλογιάννης, γέννημα-θρέμμα της Καισαριανής, γεννήθηκε στις 3 Αυγούστου 1940 και μεγάλωσε στην Καισαριανή.

Από μικρός ήρθε σε επαφή με καταστάσεις όπως ο πόλεμος, ο μόχθος, οι στερήσεις, η φτώχεια αλλά και η ζεστή καρδιά και ο τρόπος ζωής των λαϊκών ανθρώπων της Καισαριανής. Της Καισαριανής, που δεν εγκατέλειψε ποτέ. Από νωρίς στο μεροκάματο, ως τσαγκάρης.

Όλα αυτά μέχρι το 1966, οπότε και θα άλλαζε η ζωή του άρδην οταν τον ανακαλυψε Μίκης Θεοδωράκης σε ενα υπόγειο εργοστάσιο υποδημάτων στην περιοχή της Δεξαμενής, στο Κολωνάκι , και άρχισε η συνεργασία τους. Μαζί με τον Μ. Θεοδωράκη έδωσε τις πρώτες του συναυλίες στη Σοβιετική Ενωση και κατόπιν στην Ελλάδα.

Εκτός από τον Μ. Θεοδωράκη συνεργάστηκε και με άλλους κορυφαίους Ελληνες συνθέτες (Σταύρο Ξαρχάκο, Δήμο Μούτση, Μίμη Πλέσσα, Σταύρο Κουγιουμτζή, Ηλία Ανδριόπουλο, Μάριο Τόκα κ.ά.) και ποιητές – στιχουργούς (Γιάννη Ρίτσο, Γιώργο Σεφέρη, Μανώλη Αναγνωστάκη, Τάσο Λειβαδίτη, Δημήτρη Χριστοδούλου, Λευτέρη Παπαδόπουλο κ.ά.).

Επί δικτατορίας, το 1967, έφυγε στο εξωτερικό και μαζί με την Μαρία Φαραντούρη δημιούργησε λαϊκή ορχήστρα, με την οποία έδωσαν συναυλίες, συμβάλλοντας έτσι στον αγώνα κατά της χούντας.

Ξεχωριστές στιγμές στην καριέρα του είναι η ηχογράφηση του «Πνευματικού Εμβατηρίου» του Αγγελου Σικελιανού και του «Κατάσταση Πολιορκίας» το 1970, μαζί με την Μ. Φαραντούρη, καθώς και του «Ηλιος και Χρόνος / Επιφάνεια Αβέρωφ» το 1975.

Η δεκαετία του ’80 ξεκίνησε με έναν δίσκο των Μ. Πλέσσα – Δ. Χριστοδούλου, «Τραγούδια της γειτονιάς», και το 1981 ηχογράφησε «Τα σημερινά», δίσκος που περιλάμβανε το τραγούδι «Ομορφή μου Κατερίνα» και έγινε χρυσός.

Η δισκογραφία του Αντώνη Καλογιάννη συνεχίστηκε μέχρι και τα τέλη σχεδόν της δεκαετίας του ’90, καθώς το 1997 κυκλοφόρησε ο τελευταίος στουντιακός δίσκος του.

Ο ίδιος θεωρούσε πως η μεγάλη του νίκη στη ζωή ήταν ότι… κράτησε τη ζωή του. «Κάποτε πήγα στη Θεσσαλονίκη να βοηθήσω το μαγαζί ενός φίλου. Περνούσε δύσκολα. Είχε σκυλάδικο, σκυλάδικο. Πήγα λοιπόν εκεί και τραγουδούσα τους ”Μοιραίους” του Βάρναλη, το ”Στρώσε το στρώμα σου”. Μερικοί φώναζαν ”τι θα γίνει, θα ακούσουμε κι απ’ τα άλλα;”. Κάποιοι άλλοι όμως έλεγαν: ”πάψτε βρε, δεν ακούτε τον άνθρωπο τι μας λέει”. Έμεινα 15 ημέρες με αυτό το ρεπερτόριο σε ένα μαγαζί που απ’ έξω ήταν γεμάτο ντάτσουν. Όμως μέσα, συμπεριφέρονταν σαν να ‘ταν σε εκκλησία. Από δέος, από άγνοια, όμως άκουγαν. Αυτή η νίκη είναι ουσιαστική», όπως είχε πει σε συνέντευξή του στην «Καθημερινή».

Μια Πέμπτη του Φλεβάρη, ο Αντώνης Καλογιάννης σε ηλικία 81 ετών ξεκίνησε το ταξίδι του για την αιωνιότητα. Ποιος ξέρει; Ίσως για να βρεθεί με τόσους φίλους του, ίσως για να προετοιμάσει το δρόμο για το Μίκη, όπως τότε, το μακρινό 1970…